Tytuł: Budowa i wali­da­cja sta­no­wi­ska gene­ru­ją­cego wiązkę elek­tro­nów o ultra wyso­kiej mocy dawki (FLASH RT)
Cał­ko­wita war­tość pro­jektu: 9 324 777,60 zł
Kwota dofi­nan­so­wa­nia: 5 530 452,00 zł
Nazwa Pro­gramu Ope­ra­cyj­nego: Wiel­ko­pol­ski Regio­nalny Pro­gram Ope­ra­cyjny na lata 2014-2020
Numer i nazwa Osi Prio­ry­te­to­wej w ramach Pro­gramu Ope­ra­cyj­nego: Oś prio­ry­te­towa 1: Inno­wa­cyjna i kon­ku­ren­cyjna gospo­darka
Numer i nazwa Dzia­ła­nia w ramach Osi Prio­ry­te­to­wej: Dzia­ła­nie 1.1. Wspar­cie infra­struk­tury B+R w sek­to­rze nauki

Kon­sor­cjum w skła­dzie: Naro­dowe Cen­trum Badań Jądro­wych, Wiel­ko­pol­skie Cen­trum Onko­lo­gii, Insty­tut Che­mii i Tech­niki Jądro­wej i Cen­trum Wyso­kich Tech­no­lo­gii w Świerku Hitec-Świerk Sp. z o. o.


Skrócony opis projektu:
Radio­te­ra­pia jest skła­dową lecze­nia onko­lo­gicz­nego i roz­wija się wraz z roz­wo­jem nauk bio­lo­gicz­nych i tech­nicz­nych. Rozwój bio­lo­gii pozwala lepiej
zro­zu­mieć mecha­ni­zmy oddzia­ły­wa­nia pro­mie­nio­wa­nia joni­zu­ją­cego na guz nowo­two­rowy oraz tkanki zdrowe, dzięki czemu moż­liwe jest opra­co­wa­nie nowych i opty­ma­li­zo­wa­nie ist­nie­ją­cych metod radio­te­ra­pii. Jedną z takich nowa­tor­skich metod jest radio­te­ra­pia FLASH, w któ­rej sto­so­wane są bar­dzo wyso­kie moce dawki -powy­żej 40 Gy/s, co naj­mniej 100 razy więk­sze w porów­na­niu z radio­te­ra­pią kon­wen­cjo­nalną (moce dawki rzędu 0,01–0,40 Gy/s). Wytwo­rze­nie urzą­dze­nia dzia­ła­ją­cego nie­za­wod­nie i bez­piecz­nie z tak inten­sywną wiązką elek­tro­nów to ogromne wyzwa­nie tech­no­lo­giczne, jed­nakże obec­nie na świe­cie ma dedy­ko­wa­nych urzą­dzeń a te wyko­rzy­sty­wane w bada­niach czę­sto są jedy­nie zmo­dy­fi­ko­wa­nymi akce­le­ra­to­rami medycz­nymi. Bada­nia fizyczne i bio­lo­giczne z wyko­rzy­sta­nie pro­mie­nio­wa­nia o wyso­kiej mocy dawki obec­nie znaj­dują się na eta­pie badań przed­kli­nicz­nych i stop­niowo prze­cho­dzą do fazy kli­nicz­nej.
Głów­nym zada­niem pro­jektu jest zbu­do­wa­nie sta­no­wi­ska do badań tera­pii FLASH, które sta­nie się pierw­szą tego typu infra­struk­turą badaw­czą w Pol­sce, wypo­sa­żoną w dedy­ko­wane tej tech­nice źró­dło pro­mie­nio­wa­nia elek­tro­no­wego, będą­cego osią­gnię­ciem nauki i tech­no­lo­gii. Dzięki temu pol­ska nauka zyska moż­li­wość do pro­wa­dze­nia badań nad nowym typem radio­te­ra­pii, a w dal­szej per­spek­ty­wie może wdro­żyć nową metodę lecze­nia pol­skich pacjen­tów onko­lo­gicz­nych.

Aktualności FLASH

Struktura przyspieszająca do akceleratora FLASH na stanowisku testowym, uruchomionym w ramach projektu Utworzenie centrum informacyjno-wdrożeniowego przemysłowych technik radiacyjnych CentriX w NCBJ (Foto: Marek Pawłowski / NCBJ)

NCBJ buduje stanowisko generujące wiązkę elektronów o ultra wysokiej mocy dawki (FLASH)

W Zakładzie Aparatury Jądrowej NCBJ, przy współudziale Departamentu Aparatury i Technik Jądrowych NCBJ, została zaprojektowana i zbudowana struktura przyspieszająca akceleratora do nowego stanowiska badawczego terapii typu FLASH. Pionierskie stanowisko ma wykorzystywać konstrukcję akceleratora medycznego AQURE i docelowo ma działać w WCO w Poznaniu.

Mgr Aleksandra Lenartowicz podczas odbierania nagrody w Konkursie im. prof. Mieczysława Pożaryskiego „Na najlepsze artykuły opublikowane w czasopismach – organach SEP” w roku 2022 (Źródło: NCBJ)

Artykuł o FLASH doceniony przez SEP

Obiecujące wyniki pierwszych badań i testów radioterapii wykorzystującej ultra wysokie moce dawki, FLASH, powodują, że zainteresowanie ta techniką stale rośnie. Badania w tej tematyce są doceniane, co potwierdza nagroda, jaką uzyskał ostatnio artykuł o terapii FLASH autorstwa naukowców Zakładu Aparatury Jądrowej NCBJ.

Marek Woźniak, Marszałek Województwa Wielkopolskiego, prof. Julian Malicki, dyrektor WCO i prof. Krzysztof Kurek, dyrektor NCBJ (na zdjęciu od lewej)

Akcelerator typu FLASH: nowa metoda walki z rakiem

W Wielkopolskim Centrum Onkologii zaprezentowano dwa projekty realizowane wspólnie z NCBJ, a finansowane ze środków na naukę Województwa Wielkopolskiego. Zupełnie nowym rozwiązaniem jest akcelerator elektronów typu FLASH wysyłający mikrosekundowe impulsy terapeutyczne o mocy dawki kilkudziesieciu grejów na sekundę. W przyszłym roku rozpoczną się badania przedkliniczne z wykorzystaniem tego urządzenia.

Data zakończenia projektu
Finansowanie