Zdjęcia galaktyk będących kandydatami na miano czerwonych nuggetów. Zdjęcia wykonane przez JWST iHubble Space Telescope (HST)

Doktorant NCBJ wyróżniony grantem NAWA Bekker

 

06-02-2026

Krzysztof Lisiecki, doktorant z Zakładu Astrofizyki Narodowego Centrum Badań Jądrowych został wyróżniony grantem NAWA Bekker, pt. „Cosmic giants in miniature? The truth about the sizes of the most massive galaxies in the Universe”. Wyróżnienie stwarza możliwość prowadzenia badań nad szczególną populacją galaktyk, tzw. czerwonymi nuggetami, z wykorzystaniem najnowocześniejszych metod badawczych i zaawansowanych teleskopów, takich jak James Webb Space Telescope (JWST).

Projekt skupi się na badaniu najmasywniejszych i najbardziej kompaktowych galaktyk we Wszechświecie. Czerwone nuggety stanowią prawie idealny przykład pojedynczych populacji gwiazdowych. Dzięki temu oferują możliwość badania ewolucji od obiektów ekstremalnie aktywnych, aż do galaktyk pasywnych. – Dotychczas galaktyki charakteryzowano na podstawie promieniowania efektywnego, jednak jest to raczej pomiar koncentracji światła, a nie rozmiaru. Wykorzystując nowoczesną metodę odcięcia (ang. truncation) na obrazach nuggetów obserwowanych przez teleskop JWST, moim celem będzie zrozumieć naturę kompaktowości i czynniki kształtujące ich strukturę – wyjaśnia Krzysztof Lisiecki. W ramach badań naukowiec przeprowadzi także porównanie rzeczywistych obserwowanych galaktyk z odpowiednikami wygenerowanymi na podstawie symulacji komputerowych. Pozwoli to na lepsze zrozumienie zależności obserwacje–symulacje.

Zdobycie grantu umożliwi młodemu naukowcowi 19-miesięczny pobyt na Uniwersytecie w Valladolid w Hiszpanii, gdzie wraz z dr. Fernando Buitrago postarają się rozwiać wątpliwości na temat kompaktowości czerwonych nuggetów, poszerzyć aktualne modele ewolucji galaktyk, a także wesprzeć rozwój uczenia maszynowego w celu oszacowania rozmiarów dla nadchodzących wielkich przeglądów nieba.

Gratulujemy uzyskanego grantu i życzymy sukcesów w badaniach naukowych!