Narodowe Centrum Nauki ogłosiło listę rankingową najnowszej edycji konkursu MINIATURA 10. Wśród laureatów znalazł się projekt dr. inż. Wojciecha Kubińskiego z Zakładu Badań Reaktorowych NCBJ pt. "Ocena fizycznej spójności modeli sztucznej inteligencji w naukach jądrowych w oparciu o dane benchmarkowe OECD NEA".

Konkurs MINIATURA dotyczy badań wstępnych, kwerend bądź wyjazdów o charakterze naukowym, które będą podstawą przyszłych wniosków na finansowanie projektów badawczych. Jest skierowany do osób, które mają w dorobku co najmniej jedną pracę naukową bądź dokonanie artystyczne i uzyskały stopień doktora.

W najnowszej liście rankingowej opublikowanej z końcem września przez Narodowe Centrum Nauki znalazło się 158 działań naukowych. Wśród projektów, które uzyskały finansowanie znalazło się przedsięwzięcie naukowca z Narodowego Centrum Badań Jądrowych "Ocena fizycznej spójności modeli sztucznej inteligencji w naukach jądrowych w oparciu o dane benchmarkowe OECD NEA".

"Pomysł na projekt wynika z coraz szerszego wykorzystania sztucznej inteligencji do modelowania złożonych procesów fizycznych. Wraz z rozwojem tych metod coraz ważniejsze staje się jednak nie tylko osiąganie wysokiej dokładności predykcji, ale również zrozumienie, kiedy i w jaki sposób uwzględnienie wiedzy fizycznej w modelu może rzeczywiście poprawić jego działanie. Jest to szczególnie istotne w naukach i technologiach jądrowych, gdzie model powinien być oceniany również pod względem niepewności i stabilności otrzymywanych wyników, możliwości prześledzenia, na jakiej podstawie uzyskano daną predykcję, a także zachowania poza zakresem danych treningowych oraz zgodności ze znanymi zależnościami fizycznymi" - wyjaśnia dr inż. Wojciech Kubiński, laureat grantu.

Projekt będzie dotyczył przede wszystkim wypracowania sposobów prowadzenia takiej oceny. Badania obejmą dobór odpowiednio reprezentatywnych danych benchmarkowych i zależności fizycznych, rozwój metod i metryk pozwalających oceniać zachowanie modeli oraz porównanie różnych architektur AI wspierających takie podejście. Pozwoli to zbadać, czy i w jakich warunkach można uzyskać rzeczywistą przewagę nad standardowymi modelami, zarówno pod względem jakości predykcji i oceny niepewności, ale też zgodności z fizyką oraz zdolności do uogólniania.

Istotnym elementem projektu będzie współpraca z OECD Nuclear Energy Agency, jednym ze światowych ośrodków zajmujących się gromadzeniem, oceną i rozwojem danych oraz benchmarków jądrowych. Dostęp do wysokiej jakości danych benchmarkowych, metodologii ich oceny oraz wiedzy ekspertów OECD NEA pozwoli na rozwój i wiarygodną walidację proponowanych metod w oparciu o rzeczywiste problemy z różnych obszarów nauk jądrowych.

Serdecznie gratulujemy i życzymy sukcesów w badaniach naukowych!